Artikelen - Motown - Deel 4

Niet meer zelfstandig (1989-heden)

MCA benoemde Jheryl Busby als directeur van Motown, iemand met meer marketing- dan managementervaring. Ondanks de terugkeer van Diana Ross bleven successen uit. Busby kwam in conflict met MCA en sloot een distributiedeal met het Nederlandse bedrijf Polygram. Na verder conflicten verkocht Boston Ventures Motown in 1993 aan Polydor.De successen bleven nog steeds uit, ook nadat Busby vervangen was door de 34-jarige Andre Harrell.

Toen Motown in juni 1998 veertig jaar bestond, werd dat gevierd met een gala waarop vrijwel alle belangrijke Motown-sterren ontbraken. Zes maanden later werd PolyGram opgekocht door Seagram, dat alle muziekdivisies samenvoegde en met de Universal Music Group de grootste platenmaatschappij ter wereld vormde.

Gladys Knight

Ondanks het geringe succes bleef de naam Motown bestaan, en in 2005 werd Motown ondergebracht in Universal Motown Records onder leiding van Sylvia Rhone. In Nederland kwam Motown in 2009 nog even in de publiciteit toen het Waylon contracteerde als eerste Nederlandse artiest ooit. In de zomer van 2011 werd het oorspronkelijke Motown-merk verder nieuw leven ingeblazen en werd het ondergebracht onder wat nu The Island Def Jam Motown Music Group heet.

Motown-geluid (Achtergrond en werkwijze)

Bij het ontwikkelen van het Motown-geluid heeft Berry Gordy altijd voor ogen gehad dat hij muziek moest maken die gestoeld was op een basis die nog teruggreep op de wortels van de zwarte bluesmuzikanten, maar die zo moest zijn aangepast dat hij acceptabel was voor de (veel grotere) markt van mainstream-popmuziekliefhebbers.

Het geluid van Motown klinkt daarom ook gepolijster dan dat van andere soullabels in de jaren zestig, zoals bijvoorbeeld het Stax-label. Toch was Gordy wel van mening dat het uiteindelijke resultaat een afspiegeling was van de achtergrond waar de Motown-medewerkers vandaan kwamen. Zelf vatte hij het ooit samen in zes woorden: "rats, roaches, struggle, talent, guts and love" ("ratten, kakkerlakken, worsteling, talent, moed en liefde").

Naast die achtergrond was ook de werkwijze een belangrijke reden van het consistente Motown-geluid. Het was een platenmaatschappij die als een fabriek werd gerund, iets dat Gordy had overgehouden aan zijn werkzaamheden in die sector.Bij Motown werkten componisten en tekstschrijvers in wisselende teams samen en werden de resultaten verdeeld over de artiesten die het best bij een bepaald nummer leken te passen. Nummers werden ook vaak door verschillende artiesten opgenomen. Zo was I Heard It Through the Grapevine een hit voor zowel Marvin Gaye als Gladys Knight & the Pips, maar werd het ook door Bobby Taylor and the Vancouvers, Martha & The Vandellas, The Temptations en The Undisputed Truth op de plaat gezet.

Verder waren naast de artiesten, aan wier naam een nummer werd opgehangen, ook de meespelende bandleden buitengewoon belangrijk. Zij vormden de band The Funk Brothers die in wisselende samenstelling bijdroeg aan vrijwel alle Motown-opnames. Volgens eigen zeggen speelden de bandleden op meer nummer 1-hits dan The Beach Boys, The Rolling Stones, Elvis en The Beatles tezamen.Ook de achtergrondzang werd door steeds dezelfde groepjes verzorgd: The Andantes (vrouwen) en The Originals (mannen).

Diana Ross

Het fabrieksmatige karakter kwam ook tot uiting in de werkwijze waarop singles tot stand kwamen. Alle opgenomen nummers werden beoordeeld door de kwaliteitsafdeling, die oorspronkelijk werd gevormd onder leiding van Billie Jean Brown. Die nummers die de eerste toets doorstonden, werden dan gepresenteerd in een vrijdagmorgenvergadering waarin door de producenten gezamenlijk beslist werd welke nummers werkelijk uitgebracht werden. Volgens Gordy golden er in die vergaderingen drie harde regels

Alleen Berry Gordy heeft vetorecht

Geen enkele producer kan meestemmen over zijn eigen plaat

Iedereen die 5 minuten te laat is komt er niet meer in !

In zijn streven naar perfectie ging Gordy zelfs zo ver dat hij op een gegeven moment een memo verspreidde met de opdracht dat "alle artiesten alleen nog op zijn minst Top Tien-materiaal uitbrengen", met voor The Supremes nog de aanvulling "... brengen we van hen alleen nog nummer 1-platen uit".